Stegna – kościół pełen niezwykłości

W kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa w Stegnie (woj. pomorskie) u sufitu wisi sporej wielkości model statku. Kto i po co go tam zawiesił?

Otóż jego autorem jest F.W. Wehlm. Pracę ukończył dzień przed Wigilią w 1872 roku. Model fregaty jest darem załogi w podzięce za cudem uratowane życie z tonącego statku. W 2002 roku model został poddany konserwacji. Zajęło się tym Muzeum Morskie w Gdyni, a sfinansował Gunter Mezger z Mannheim i  pani Adeltraut z domu von Gotzendorf-Grabowska wspólnie z rodziną Szczepkowskich ze Stegny z okazji 20-lecia przyjaźni.

Kościół w Stegnie ma jeszcze kilka niezwykłości, np. największy obraz w Polsce. A wisi nie na ścianie, lecz jest podwieszone do drewnianego stropu. Lniana tkanina z XVII wieku ma luźny splot. Pokrywa cały sufit. Główna część przedstawiająca zmartwychwstanie Chrystusa , ma 35 metrów długości i 18 szerokości, co czyni z niej jeden z największych obrazów w Polsce. Dzieło zostało przytwierdzone specjalnymi gwoździami do drewnianej przybitki. Na krańcach kompozycji malarz umieścił sceny ilustrujące przypowieści z Nowego Testamentu: „O pannach mądrych i głupich”, „Chrystus  i Samarytanka”, „Wskrzeszenie Łazarza” i „Niesienie Krzyża”. Na obramowaniu okalającym nawę widzimy wizerunki apostołów przeplatane ornamentami roślinnymi i kwiatowymi, a w części nad prezbiterium obraz przedstawiający Sąd Ostateczny. Na ścianach umieszczono płótna: „Wjazd do Jerozolimy”, „Chrzest Chrystusa w Jordanie”, „Przypowieść o Siewcy” oraz „Sen Jakuba”. Dzieło wykonał gdański malarz Reinhold Schneider.

Cenne są też organy.  Pierwsze powstały w  Stegnie 1652 roku. W 1682, rok po poświęceniu odbudowanego  po pożarze kościoła, nowe organy z wykorzystaniem starych części zbudował Andreas Nitrowski z Gdańska. Instrument był kilkakrotnie rozbudowywany, m.in. w roku 1712 i  1798. Na początku XX wieku jego stan był bardzo zły. Nowe organy powstały w firmie Schlag & Söhne w  Świdnicy. Ich montaż zakończono kilka dni przed wybuchem I wojny światowej.

Instrument przetrwał II wojnę światową, ale był w coraz gorszym stanie.  Remontu doczekał  się dopiero w latach 80. XX wieku.  Obecnie organy w Stegnie są jednym z największych instrumentów dobrze zachowanych na terenie diecezji elbląskiej oraz jedynym instrumentem firmy Schlag na Pomorzu.  Są używane podczas Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Organowej w Stegnie, który odbywa się od 1982 roku.

Szachulcowy kościół w Stegnie zbudowali luteranie w latach 1681-1683. Powstał w miejscu spalonej świątyni, z której ocalała jedynie wieża, organy, wyposażenie ołtarza oraz dzwon z czasu wojny 13-letniej. Budowa nowego  kościoła była bardzo kosztowna. Jak podają kroniki cieśla Peter Kamrath otrzymał 2000 florenów, 8 beczek piwa, 15 beczek Krullingu i 6 świerków, a Andreas Boshe za budowę wieży wziął 1150 florenów oraz drewno ze starej wieży.

Prace ukończono 17 listopada 1683  roku. Na nowej wieży umieszczono dzwon ocalały z pożaru, który do dziś wybija godzinę dwunastą. Dwa większe dzwony umieszczono w 1732 roku. Oba wywieźli Niemcy w czasie II wojny światowej, ale  w ostatnich latach jeden powrócił do kościoła. Widnieje na nim inskrypcja: Domine, da pacem in diebus nostris (Panie, daj pokój naszym czasom). W czasie reformacji świątynia należała do ewangelików. W 1945 roku przejęli ją katolicy, wtedy też została poświęcona.

Gdy oglądamy kościół, nagle przy ołtarzu spostrzegamy ruch.  Współczesny obraz Rafała Dębskiego  „Najświętsze Serce Pana Jezusa” zaczął podjeżdżać i chować się, a pod nim ukazała się lustrzana kopia obrazu włoskiego malarza  Caravaggia  „Złożenie do grobu”. Cud? Nie, to pani sprzątająca świątynię poruszyła obraz… Zresztą cały ołtarz stanowi zagadkę – nie wiadomo kiedy powstał, ani kto go wykonał. Co prawda  widnieje na nim  data 1687, ale dotyczy ona prawdopodobnie czasu konserwacji. Wówczas prawdopodobnie dobudowano dwa ażurowe skrzydła.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s